Η χαμένη μάχη (Όλων) της Α’ φάσης του ΤΠΣ

Γράφει η Άννυ Μακρή

Ο Δήμος Σαλαμίνας βρίσκεται στη διαδικασία εκπόνησης του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΤΠΣ), ένα σημαντικό εργαλείο για τον χωροταξικό σχεδιασμό και την ανάπτυξη της περιοχής.

Στις 14 Ιουλίου 2024

Ο Δήμος εξέδωσε Δελτίο Τύπου, ανακοινώνοντας ότι:

«Την 30η Μαΐου 2024 υπεγράφη η σύμβαση ανάθεσης του ΤΠΣ από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας προς τον ανάδοχο ,ότι ξεκινά άμεσα η μελέτη για όλο το νησί της Σαλαμίνας και το έργο χρηματοδοτήθηκε με περίπου €700.000 από το πρόγραμμα NextGenerationEU, περιλαμβάνοντας χρήσεις γης, όρους δόμησης, προστατευόμενες ζώνες, αστικές παρεμβάσεις, υποδομές κ.ά.

Στις 21 Μαΐου 2025 και ενώ έχει αναβληθεί η προηγούμενη ημερομηνία που είχε εκδώσει ο Δήμος Σαλαμίνας προχωρά στην εξής ανακοίνωση με Θέμα την Παρουσίαση σεναρίων Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΤΠΣ) Σαλαμίνας

---

---

«Ο Δήμος Σαλαμίνας ενημερώνει ότι την Τρίτη 27 Μαΐου 2025 και ώρα 17:00, θα πραγματοποιηθεί παρουσίαση των εναλλακτικών σεναρίων του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΤΠΣ) στην Αίθουσα “Δημήτρης Μπόγρης” στο Δημαρχείο Σαλαμίνας.Η παρουσίαση θα γίνει από τη μελετητική ομάδα, με στόχο την ενημέρωση των πολιτών, των τοπικών φορέων και των συλλόγων σχετικά με τις κατευθύνσεις και επιλογές που προτείνονται για το μέλλον του νησιού.

Όσο αναφορά την Υποβολή παρατηρήσεων σχολίων:

Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να καταθέσουν παρατηρήσεις και σχόλια μέσω της πλατφόρμας του ΥΠΕΝ: https://polsxedia.ypen.gr και ότι η δυνατότητα υποβολής σχολίων θα παραμείνει ενεργή για πέντε (5) ημερολογιακές ημέρες μετά την παρουσίαση, δηλαδή έως το Σάββατο 1 Ιουνίου 2025.
Κλείνει δε με την Σημαντική επισήμανση:

*Η διαδικασία αυτή δεν αποτελεί επίσημη διαβούλευση της μελέτης του ΤΠΣ και ότι η επίσημη διαβούλευση θα πραγματοποιηθεί κατά το 2ο Στάδιο της μελέτης, στο πλαίσιο δημοσιοποίησης της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ), όπως προβλέπει η νομοθεσία .

Στις 27 Μαΐου 2025 πραγματοποιήθηκε τελικά η παρουσίαση των εναλλακτικών σεναρίων της μελέτης στο Δημαρχείο Σαλαμίνας αλλά και στη συνέχεια η δυνατότητα της υποβολής σχολίων μέσω της επίσημης πλατφόρμας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ).

---

---

Όπως όμως αναφέρει και η ανακοίνωσης της 21ης Μαϊου του 2025 η διαδικασία της διαβούλευσης στη Α’Φάση στην οποία ήταν το ΤΠΣ του Δήμου μας πριν λίγες ημέρες δεν αποτελεί επίσημη διαβούλευση της μελέτης του και έτσι είναι!

Η Α’ φάση του ΤΠΣ είναι διαδικαστικό στάδιο μελέτης, και δεν απαιτεί θεσμοθετημένη δημόσια διαβούλευση (η επίσημη διαβούλευση γίνεται στη Β’ Φάση με τη ΣΜΠΕ).

Σύμφωνα όμως με τους νόμους 4447/2016 και 4759/2020, η διαβούλευση στο πλαίσιο του ΤΠΣ δεν αφορά μόνο την ενημέρωση του κοινού (όπως μέσω παρουσίασης στην αίθουσα Μπόγρη), αλλά και κυρίως την υποβολή σχολίων και παρατηρήσεων από πολίτες και φορείς. Η διαβούλευση αυτή πρέπει να είναι επαρκώς χρονικά ανοιχτή, ώστε να επιτρέπει ουσιαστική συμμετοχή.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση του Δήμου Σαλαμίνας, η πλατφόρμα υποβολής σχολίων έμεινε ανοικτή μόλις 5 ημερολογιακές ημέρες, διάστημα που θεωρείται ανεπαρκές για τέτοιας βαρύτητας θέματα.
Η Δημοτική αρχή φέρει την κύρια ευθύνη για το ότι άνοιξε την πλατφόρμα σχολίων για μόλις πέντε ημέρες, χωρίς να εξασφαλίσει ουσιαστική συμμετοχή κατοίκων, επαγγελματικών συλλόγων και φορέων.

Αν και ο νόμος δεν ορίζει συγκεκριμένο ελάχιστο διάστημα, η στοιχειώδης αρχή χρηστής διοίκησης απαιτεί διαβούλευση επαρκή σε χρόνο και ενημέρωση όταν αυτή πραγματοποιείται.

---

---

Αυτό δεν έγινε!!

Η Σαλαμίνα χρειάζεται ένα ΤΠΣ με ευρεία συμμετοχή και τεκμηρίωση. Η δημοτική αρχή όφειλε να διασφαλίσει ουσιαστικές διαδικασίες.

Η Μείζων αντιπολίτευση που έχει και τον έλεγχο την Διοίκησης στα «χέρια της» είχε τη δυνατότητα να ζητήσει σύγκληση έκτακτου Δημοτικού Συμβουλίου για τη διαμόρφωση συλλογικής θέσης και υποβολής διαμαρτυρίας με τη συνεργασία των Ανεξάρτητων Συμβούλων από τις 21 Μαϊου 2025 να ζητήσει μέχρι και εκ νέου διαβούλευση!

Επίσης θα μπορούσε να είχε υποβληθεί επιστολή διαμαρτυρίας προς τον Δήμαρχο Σαλαμίνας προς τον Τμήμα Τεχνικών Υπηρεσιών και ΥΔΟΜ του Δήμου Σαλαμίνας, στην Μελετητική ομάδα, στο Τεχνικό Τμήμα ΥΠΕΝ , αλλά και στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση από το να φέρει απλά το θέμα στην Λογοδοσία για συζήτηση.

Οι δε ανεξάρτητοι Δημοτικοί σύμβουλοι που αποφάσισαν με συλλογή υπογραφών να φέρουν το θέμα στο Δημοτικό Συμβούλιο μετά της λήξη της Α’ φάσης και κατάφεραν με την εισήγηση τους και τις προτάσεις τους σε αυτή,να εξασφαλίσουν έστω κάποιες τροποποιήσεις στις προτάσεις του Δημάρχου Σαλαμίνας δεν του βρίσκει λιγότερο λάθος στο θέμα της διεκδίκησης που προαναφέραμε.

Την ίδια επιστολή θα μπορούσε να κάνει και η Ελάσσονα Αντιπολίτευση αντί να αναφέρει ότι θα πάρει πιο κύρια θέση στην Β’ μόνο φάση του ΤΠΣ , την ίδια επιστολή θα μπορούσαν να αποστείλουν φορείς του νησιού αλλά και πολίτες.

Σε περίπτωση που το έκαναν αυτό στη σωστή χρονική στιγμή ( 21η Μαϊου 2025) υπήρχε ένα ποσοστό ρεαλιστικής πιθανότητας να δοθεί παράταση.

Η παράταση αυτή θα σταματούσε προσωρινά την εξέλιξη της διαδικασίας στη Β’ Φάση του ΤΠΣ θα «πάγωνε « την διαδικασία και θα πρόσφερε πολύτιμο χρόνο το διάστημα αυτό σε όλους μας ώστε να αναβαθμίσει τη συμμετοχή σχολίων της Α’ Φάσης (καθώς αυτή δεν παγώνει) και να δημιουργήσει ένα πιο σταθερό και αποδεκτό σχέδιο.

Σε περίπτωση όμως και που δεν θα δινόταν η παράταση ή που δεν διασφαλίζαμε εκ νέου διαβούλευση στην Α ‘ φάση πρώτον θα είχαμε προσπαθήσει και κατά δεύτερον η επιστολή διαμαρτυρίας θα Κατέγραφε έντονα την αντίδραση και θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί στη Β’ φάση ως τεκμήριο για μια ίσως μελλοντική χρήση της σε προσφυγή αν χρειαστεί (π.χ. ΣτΕ) μετά το τελικό στάδιο.

Όλοι ανεξαιρέτως θα λογοδοτήσουν σε όλους μας και εχουν ευθύνη να εκπροσωπούν υπεύθυνα τους δημότες, με έγκαιρη και ενεργό συμμετοχή ιδιαίτερα σε σημαντικά ζητήματα όπως το ΤΠΣ.

Η ευθύνη βαραίνει κυρίως όμως τον ίδιο τον Δήμαρχο Σαλαμίνας Γιώργο Θ. Παναγόπουλο όταν στην 14η Ιουλίου 2024 σε δελτίο τύπου ανακοίνωσε για το ΤΠΣ : «Μία εκκρεμότητα ετών, πραγματοποιείται… με υπερηφάνεια και ικανοποίηση και ότι … Δίνει αξία στην περιουσία των συμπολιτών μας» .

Και η ερώτηση είναι Δίνει;;